De autoclaaf klinkt als een onbegrijpelijk apparaat waar je nog nooit van gehoord hebt. Echter is het juist een alledaags ding waar veel mensen eten in bereiden, een snelkookpan is namelijk ook een autoclaaf, maar hoe valt de autoclaaf de definiëren in multifunctionele zin? In deze blog nemen we de verschillende toepassingen met je door. Ontdek ze allemaal!

Steriel maken

Jarenlang waren doctoren zich niet bewust van de gevaren van het dragen van buitenkleding en het niet wassen van de handen. Nog tot in de 19e eeuw was er nog maar weinig bekend over bacteriën. Veel steden hadden open riolen. Ook wasten de mensen zich niet zo vaak. En als we kijken hoe de situatie in de ziekenhuizen was, dan is het beeld bedroevend. Halverwege de 19e eeuw kwam Ignaz Semmelweis op het idee om artsen hun handen te laten wassen. Dit was een bijzonder goed idee wat het sterfte cijfer op de kraamafdeling van 10% liet zakken naar 1%.

Ziek worden van bacteriën

Aan het begin van de 20ste eeuw werd het steeds meer duidelijk dat bacteriën mensen ziek kunnen maken. Door onderzoek en testen ontdekten artsen een van de sterkste wapens tegen bacteriën, op preventie na, namelijk de antibiotica. Dit in de vorm van penicilline, een schimmel die veel bacteriën kon doden. Deze werking werd bij toeval ontdekt in 1928 door de Britse arts en bacterioloog Alexander Fleming. Penicilline heeft maar weinig bijwerkingen en was daardoor een interessante oplossing.

Antibiotica en bacteriofagen

Er is een interessante tweedeling in de medische wereld te bespeuren, namelijk de behandeling van ziekmakende bacteriën in de vorm van antibiotica, zoals dat in de westerse wereld gebeurd en het bestrijden van deze organismen door bacteriofagen, zoals dat in Oost-Europa meer gebruikelijk is. Bacteriofagen zijn virussen die parasiteren op bacteriën en hen op eten (fagen = Grieks voor eten). In de westerse wereld wordt ook steeds meer gekeken naar de mogelijkheden van bacteriofagen, vanwege het feit dat in sommige gevallen antibiotica niet meer werkt omdat bacteriën daarvoor resistent geworden zijn. Bacteriofagen kunnen in de toekomst wellicht meer in het westen in gezet worden.

Welke manieren zijn er nog meer om te steriliseren?

Wanneer we steriliseren dan maken we micro-organismen dood. Denk aan bacteriën, virussen, schimmels en sporen. Dit doen we omdat bijvoorbeeld eten dan langer goed blijft. Ook medische instrumenten worden steriel gemaakt. Dit kan met behulp van de autoclaaf. We hebben zojuist de autoclaaf genoemd als instrument om medische instrumenten te steriliseren. Dit gebeurt onder hoge druk. Een snelkookpan is ook een autoclaaf. Er zijn ook andere manieren om te steriliseren, namelijk door:

  • Voedsel: sterke verhitting of hoge dosis straling (röntgen- en gamma)
  • Lucht: Uv-licht of hoge spanning
  • Water: Chemische middelen of filtratie
  • Instrumenten: Vuur, stoom, hoge druk of chemisch

Meer lezen?

Lees over het gemak van een brace. Hoe kies  je de beste zorgverzekering? Ontdek het!